7. 1.  Obalenie komunizmu w Polsce

 

I.  Wydarzenia sierpniowe

1. Pogorszenie się sytuacji gospodarczej Polski w latach 70-ych

a. wzrost zadłużenia zagranicznego

b. zubożenie społeczeństwa

c. pogorszenie się zaopatrzenia

2. Wydarzenia sierpniowe

a. nasilanie się akcji protestacyjnej w sierpniu 1980 r.

– zwolnienie z pracy Anny Walentynowicz

– wzmożona akcja protestacyjna na Pomorzu pod kierunkiem Lecha Wałęsy

– ogłoszenie przez stoczniowców tzw. 21 postulatów

– idea strajków solidarnościowych

b. powstanie Międzyzakładowych Komitetów Strajkowych (MKS)

c. podpisanie przez wicepremiera gen. Wojciecha Jaruzelskiego i Lecha Wałęsę  w Gdańsku tzw. porozumienia sierpniowego  – 31 VIII 1980 r.

3. Powstanie Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Solidarność – 17 IX 1980 r.

a. powołanie Krajowej Komisji Porozumiewawczej – Lech Wałęsa

b. uchwalenie statutu –  22 września 1980 r.

c. rejestracja statutu – 10 listopada 1980.

4. Zmiany u steru rządów

a. rezygnacja Edwarda Gierka ze stanowiska I sekretarza PZPR – zastąpił go Stanisław Kania

b. objęcie funkcji premiera przez gen. Wojciecha Jaruzelskiego – II 1981 r.

 

II. Stan wojenny w Polsce – 13 XII 1981 – 22 VII 1983 r.

1. Sytuacja przed wprowadzeniem stanu wojennego

a. wprowadzenie reglamentacji na podstawowe produkty – system kartkowy

b. nadzwyczajny IX Zjazd PZPR – lipiec 1981 r.

c. I Zjazd Solidarności – wrzesień 1981 r.

d. objęcie funkcji I sekretarza KC PZPR przez gen. Wojciecha Jaruzelskiego

2. Wprowadzenie stanu wojennego – 13 grudnia 1981 r.

a. przejęcie władzy przez Wojskową Radę Ocalenia Narodowego (WRON)

b. zawieszenie działalności związków zawodowych i innych organizacji społecznych

c. wprowadzenie cenzury prewencyjnej

d. aresztowania i internowanie działaczy opozycyjnych

e. pacyfikacja kopalni Wujek – 16 XII 1981 r. – śmierć 9 górników

3. Zniesienie stanu wojennego – 22 VII 1983 r.

 

III. PRL w latach 80-uch

1. sytuacja społeczno-gospodarcza

a. pogłębiający się kryzys na skutek sankcji gospodarczych nałożonych na PRL przez kraje zachodnie

b. nieudane próby reform gospodarczych

c. masowa emigracja polityczna i ekonomiczna

2. Przyznanie Lechowi Wałęsie Pokojowej Nagrody Nobla – 1983 r.

3. Zabójstwo kapelana Solidarności Jerzego Popiełuszki – 1984 r.

4. Pielgrzymki Jana Pawła II do Polski (1983 i 1987 r.)

5. Powstanie prorządowego Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych (OPZZ)

6. Odrodzenie NSZZ Solidarność

a. powstanie Krajowej Komisji Wykonawczej NSZZ Solidarność – 1987 r.

b. powstanie tzw. drugiego obiegu wydawniczego tzw. bibuła

c. fala strajków w sierpniu 1988 r.

d. korzystne zmiany w sytuacji międzynarodowej – reformy Michaiła Gorbaczowa w ZSRR

 

IV. Obalenie komunizmu w Polsce

1. Obrady Okrągłego Stołu

a. zmiany we władzach PRL – na czele rządu Mieczysław Rakowski

b. spotkania przedstawicieli władz z przedstawicielami opozycji w Magdalence

c. obrady Okrągłego stołu – 6 II – 5 IV 1989 r.

– na czele strony koalicyjno-rządowej – gen. Czesław Kiszczak

– na czele strony solidarnościowo-opozycyjnej – Lech Wałęsa

– udział ekspertów

d. kluczowe punkty porozumienia z 5 IV 1989 r.

– przywrócenie urzędu prezydenta

– przeprowadzenie częściowo wolnych wyborów do sejmu i wolnych do senatu

2. Ponowna rejestracja Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Solidarność 17 IV 1989 r.

3. Wybory sejmu 4 VI 1989 r.

a. 65% miejsc zagwarantowano dla PZPR i jej sojuszników

b. działalność Obywatelskich Komitetów Wyborczych

c. zwycięstwo wyborcze Solidarności

– Solidarność zdobyła wszystkie miejsca podlegającej wyborowi 35% części sejmu

– Solidarność zdobyła 99 ze 100 miejsc w senacie

4. Sytuacja po wyborach do sejmu

a. utworzenie przez posłów solidarnościowych Obywatelskiego Klubu Parlamentarnego (OKP)

b. wybór gen. Wojciecha Jaruzelskiego przez Zgromadzenie Narodowe na prezydenta

c. zerwanie koalicji przez dotychczasowych sojuszników z PZPR – Zjednoczone Stronnictwo Ludowe (ZSL) i Stronnictwo Demokratyczne (SD)

d. powołanie pierwszego niekomunistycznego rządu z Tadeuszem Mazowieckim jako premierem – 12 IX 1981 r.