1. 5. Rodzina jako grupa społeczna

1. Małżeństwo i rodzina

a. małżeństwo jest to trwały, równoprawny związek mężczyzny i kobiety, powstający w sposób uregulowany normami prawnymi oraz powodujący określone nimi skutki

b. rodzina jest podstawową i najistotniejszą formą życia społecznego opartą na więzi emocjonalnej i związkach pokrewieństwa

c. rodzaje rodziny współczesnej

– rodzina nuklearna i rodzina poszerzona

konkubinat – małżonkowie pozostają w związku nieformalnym

rodzina niepełna

– rodziny rekonstruowane (patchworkowe) –  rodzice wychowują dzieci z poprzednich związków

– rodziny adopcyjne

– rodziny zastępcze

2. Funkcje rodziny

a. prokreacyjna – wydawanie na świat potomstwa

b. seksualna – społecznie akceptowana forma współżycia seksualnego

c. emocjonalna – wzajemne udzielanie sobie wsparcia emocjonalnego

d. ekonomiczna – zaspokajanie potrzeb materialnych

e. wychowawczo-socjalizacyjna – przekazanie wartości i wzorców kulturowych

f. kulturowa – przekazywanie młodemu pokoleniu dziedzictwa kulturowego

e. stratyfikacyjna – nadawanie potomstwu pozycji społecznej

g. opiekuńcza – opieka nad dziećmi lub osobami starszymi

h. integracyjno-kontrolna – nadzór nad postępowaniem jej członków

i. rekreacyjno-towarzyska – organizacja wolnego czasu i zaspokajanie potrzeb towarzyskich

3. Modele rodziny

a. klasyfikacja ze względu na typ małżeństwa

monogamiczny

poligamiczny

b. klasyfikacja ze względu na wielkość

– mała – nuklearna

rodzina duża – krewniacza (rozszerzona i wielopokoleniowa)

c. klasyfikacja ze względu na podział władzy

matriarchalna

patriarchalna

partnerska (egalitarna)

d. klasyfikacja ze względu na zasady dziedziczenia

matrylinearna

patrylinearna

4. Związki nieformalne

a, konkubinat – związek nieformalny

b, związki partnerskie – niebędący małżeństwem związek usankcjonowany prawnie

c, rodziny „tęczowe” (homoseksualne)

d, samotne rodzicielstwo z wyboru

e, kółko przyjacielskie

f, DINK – pozostający w związku partnerzy rezygnują z posiadania dzieci

5. Przejawy kryzysu współczesnej rodziny

a. wzrost liczby rozwodów

b. spadek liczby zawieranych małżeństw

c. spadek dzietności

d. zanik tradycyjnych funkcji rodziny

e. zjawisko eurosieroctwa

6. Cechy rodziny jako grupy społecznej

a. niewielka liczebność – rodzina nuklearna – grupa mała

b. opiera się na silnych więzach emocjonalnych – grupa pierwotna

c. ma charakter wspólnotowy

d. jej członkowie utrzymują bezpośrednie i ciągłe kontakty

e. w ramach rodziny funkcjonują zróżnicowane role społeczne

f. charakteryzuje się trwałością i stałym składem