7. 7. Kultura polska w średniowieczu

1. Sztuka przedromańska i  sztuka romańska w Polsce

a. budowa palatiów w X i XI w.

b. największy rozwój sztuki romańskiej nastąpił w XII w.

c. zabytki sztuki romańskiej w Polsce

– katedry (w Poznaniu i Krakowie)

– kościół św. Andrzeja w Krakowie

– kolegiata w Tumie

– opactwa cysterskie (w Wąchocku i Sulejowie)

rotundy (w Kruszwicy, Strzelnie, Tumie, Opatowie)

Drzwi Gnieźnieńskie

– romańskie kolumny w kościele św. Trójcy w Strzelnie

2. Sztuka gotycka w Polsce

a.  początki sztuki gotyckiej w Polsce – w XIII w.

b. najważniejsze zabytki sztuki gotyckiej w Polsce

katedry gotyckie (np. w Krakowie, Poznaniu, Gnieźnie, Pelplinie)

ratusz miejski (np. we Wrocławiu i Toruniu)

barbakan w Krakowie

Wit Stwoszołtarz w Kościele Mariackim w Krakowie

– Hans Memling – Sąd Ostateczny

3. Średniowieczna literatura polska

a. narodziny historiografii polskiej

– roczniki sporządzane na księgach paschalnych

– Kronika Anonima zwanego Gallem

– Kronika Wincentego Kadłubka

Roczniki, czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego Jana Długosza

b. główne gatunki literackie:

żywoty świętych (hagiografia)

– kazania

– zbiory pieśni

– modlitewniki

5. Ośrodki życia kulturalnego

a. zakony

benedyktyni (w Tyńcu i Mogile)

cystersi (np. w Jędrzejowie, Łeknie, Lądzie)

franciszkanie (pierwszy w 1236 r. we Wrocławiu)

dominikanie ()

b. siedziby biskupstw

c. dwory monarsze

d. oświata

szkoły zakonne

szkoły katedralne

szkoły parafialne

e. Akademia Krakowska

– Założenie Akademii Krakowskiej przez Kazimierza III Wielkiego – 1364 r.

– Wznowienie działalności akademii w 1400 r. dzięki fundacji królowej Jadwigi – Uniwersytet Jagielloński

Galeria ilustracji: Wkład Polski w kulturę średniowiecznej Europy