Spór Ariusza z biskupem Aleksandrem

Po Piotrze, biskupie Aleksandrii, który poniósł śmierć męczeńską za Dioklecjana, godność biskupią przejął Achillas; następcą zaś Achillasa został w okresie wspomnianego tu pokoju Aleksander. Tren, żyjąc w warunkach większego bezpieczeństwa, bez obawy organizował życie kościelne. I oto zdarzyło się kiedyś, że w obecności podległych mu prezbiterów i reszty duchowieństwa, mając wykład z teologii na temat Trójcy Świętej, z popisową niemal starannością i ambicją przeprowadził dowód jedności Trójcy. Ariusz zaś, pewien prezbiter podległy jego władzy, człowiek dostatecznie biegły w dialektyce, przekonany, że biskup wprowadza naukę Libijczyka Sabeliusza, dał się ponieść ambicji i zajmując stanowisko wprost przeciwne do tezy Libijczyka, w sposób, jak się zdaje, zbyt gwałtowny odpowiedział na to, co mówił biskup. A oto słowa Ariusza: Jeżeli Ojciec zrodził Syna, w takim razie zrodzony ma początek istnienia; z tego zaś jasno wynika, że był kiedyś czas, kiedy nie było Syna. Nieuchronną z kolei konsekwencją tego faktu jest, że Syn ma substancję z niebytu.

Cesarstwo rzymskie. Wybór tekstów do ćwiczeń z historii starożytnej, oprac. L. Owczarek, Kielce 1986, str. 170-171

 

1. Na podstawie wiedzy pozaźródłowej oceń rolę i znaczenie Aleksandrii w okresie, w którym miały miejsce opisane w źródle wydarzenia.

2. Wyjaśnij, czego dotyczył spór między Aleksandrem a Ariuszem.

3. Który z prezentowanych poglądów został uznany za herezję?