Fragment programu Stronnictwa Demokratyczno-Narodowego z 1897 r.

(...) Używając nazwy demokratyczno-narodowego, stronnictwo tym samym określa dwie zasadnicze strony swego programu. (...)

Naród polski, bez względu na podział polityczny, ma świadomość swej jedności, swe interesy ogólnonarodowe, odrębne od interesów innych narodów, czyli jest w całym tego słowa znaczeniu narodem, zdolnym do wspólnego i niezależnego bytu politycznego. Oto pierw­szy z dwu faktów, stanowiących punkt wyjścia dla naszego programu.

Drugim, nie mniejszego znaczenia faktem jest, że pomimo nieprzy­jaznych warunków zewnętrznych, pomimo strat dotkliwych, jakie wciąż jeszcze ponosimy, jako naród rośniemy na ogół w siłę, rozwi­jamy się i postępujemy. Chwila dzisiejsza jest doniosłą dla nas epoką, w której świadomość narodowa szybko przenika w głąb mas ludowych, powodując tak poważny wzrost sił narodowych, jaki się w żadnym okresie dziejowym nie odbywał. (...)

Na uznaniu dwóch faktów powyższych opiera się nasze naro­dowe stanowisko, polegające na ciągłym dążeniu do jak najszerszego rozwoju sił narodowych, do postępu, prowadzącego ze sobą pogłę­bienie treści i rozszerzenie zakresu narodowego życia, a przez to za­pewnienie naszemu narodowi poważnego stanowiska w szeregu in­nych. (...)

Wybrane teksty źródłowe do dziejów polskich ugrupowań burżuazyjnych i ludowych w latach 1864–1914, wyboru dokonał, przypisami i wstępem opatrzył dr Czesław Kozłowski,  Warszawa 1965, s. 61-62

 

1. Wyjaśnij, na czym polega aspekt narodowy programu Stronnictwa Demokratyczno-Narodowego

2. Wyjaśnij, na czym polega aspekt demokratyczny programu Stronnictwa Demokratyczno-Narodowego.