Jesteśmy obecni na Targach Edukacyjnych Edukacyjnych w Poznaniu 8-10 marca 2024 r.

Zapraszamy do odwiedzenia stoiska nr 39

 

4. 4. Powstanie nowoczesnych partii politycznych na ziemiach polskich – ruch robotniczy

1. Cechy formalne partii politycznych

a. statut – zawierał zbiór zasad funkcjonowania

b. program polityczny – dokument zawierający deklarację celów oraz sposobów ich osiągania

c. struktura organizacyjna

d. zasady członkostwa

2. Cechy specyficzne polskich partii politycznych

a. duże znaczenie kwestii niepodległości w ich programach politycznych

b. w zaborze rosyjskim – działalność konspiracyjna

3. Narodziny polskiego ruchu socjalistycznego 

a. udział Polaków w organizacjach rosyjskich

– narodnicy

Ziemla i Wola

– zamach na cara Aleksandra II  (1881 r.) – Ignacy Hryniewiecki

b. opracowanie Zasad Socjalno-Rewolucyjnego Stowarzyszenia Polaków (tzw. program brukselski) – Ludwik Waryński

c. powstanie Socjalno-Rewolucyjnej Partii „Proletariat” – Wielki Proletariat 1882 r.

Ludwik Waryński

–  program nawiązywał do marksizmu

– został rozbity przez carską policję, a przywódcy skazani

d. powstanie II Proletariatu – 1888 r. – Ludwik Kulczycki

e. powstanie Związku Robotników Polskich (ZRP)1889 r.

Julian Marchlewski

– zakładanie kas oporu

– organizacja strajków

 

4. Powstanie Związku Zagranicznego Socjalistów Polskich1892 r.

a. organizacja została utworzona podczas tzw. zjazdu paryskiego

b. uchwalenie Szkicu programu Polskiej Partii Socjalistycznej (tzw. program paryski)

3. Utworzenie Polskiej Partii Socjalistycznej (PPS) – 1893 r.

a. działała w Królestwie Polskim

b. główni działacze:

Stanisław Mendelson

Józef Piłsudski

Ludwik Kulczycki

Bolesław Drobner

c. utworzenie Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego (PPSD)

– założycielem i przywódcą Ignacy Daszyński

– działała w Galicji

 

5. Powstanie Socjaldemokracji Królestwa Polskiego (SDKP) – 1893 r.

a. została założona przez działaczy nieuznających programu paryskiego

b. główni działacze

Julian Marchlewski

Róża Luksemburg

Adolf Warski

c. główne punkty programu

– hasło walki klasowej

rezygnacja z walki o niepodległość – uznanie jej za szkodliwą dla międzynarodowego ruchu robotniczego

– przekonanie, że zwycięstwo międzynarodowej rewolucji zlikwiduje wszelkie formy niewoli i problem granic między narodami

d. przekształcenie się w Socjaldemokrację Królestwa Polskiego i Litwy (SDKPiL) – 1900 r.